Kwietniowe polecajki

Pierwszy kwietnia spędzam przed komputerem, opracowując swoje plany zawodowe, czytając branżową książkę, jednym uchem słuchając słuchowiska, jedną ręką robiąc pranie, zerkając do słowników z zamiarem napisania wpisu o słowach i do notatek z zamiarem ruszenia powieści.

Ale zanim to wszystko nastąpi, podzielę się nowymi internetowymi odkryciami:

Zacznę od słuchowiska (podcastu) „Piąte: nie zabijaj”, którego miałam nie słuchać. Dość, że kryminały, których nie lubię, to jeszcze prawdziwe historie, a do tego wszystkiego rzecz dzieje się w Polsce, czasem nawet w moim województwie. Niestety wciąga.

Po drugie, newslettery Dutkowskiej. Miałam napisać, że dają powera, ale może bardziej po polsku: dodają poczucia mocy i sprawczości, inspirują, zasypują pomysłami, skłaniają do myślenia i działania, a przede wszystkim budzą we mnie nieśmiałą myśl, że i ja mogę się kiedyś zająć biznesem. Udowadniają, że kobiece biznesy mają prawo się udać i często się udają. Cała Latająca Szkoła jest zresztą dowodem i źródłem inspiracji. Zawsze w sobotę od rana czekam na ten list, serio.

Po trzecie, słuchowisko pt. „Zabawy jedzeniem”. Lubię czytać i słuchać o jedzeniu, poznawać historie różnych produktów czy analizować potrawy pod kątem kulturowym (sama nawet napisałam wpis o cieście jako tekście). Nic dziwnego, że i Zabawy jedzeniem trafiły w mój gust!

Po czwarte, aplikacja do nauki języków. Są ćwiczenia na słuchanie, budowanie wypowiedzeń, jest rozbudowywanie słownictwa. Przeszłam kiedyś przez Duolingo i sporo mi dało, a teraz polecam Fun Easy Learn.

Po piąte, książka pt. „Zawód artystka” z tej strony. Wwłaśnie jestem w połowie pracy z podręcznikiem i jest tu sporo treści do przetrawienia, przepracowania, zastanowienia się.

Po szóste, serial „Bodyguard”. Sześć godzin zleciało jak z bicza strzelił, a wrażenia niemałe. W niektórych momentach siadałam na łóżku, bo nie dało się oglądać na leżąco.

***

Z odkryć nieinternetowych, analogowych, online, dotykalnych i namacalnych:

  1.     dużo kwiatów doniczkowych w domu. Mieć zielony parapet to naprawdę fascynująca i miła sprawa!
  2.     wyjazd nad morze poza sezonem;
  3.     urodziny spędzane wśród lubianych ludzi;
  4.     żółty kolor na sukience i bluzce;
  5.     czerwona szminka mocy, czyli jak kolor ust robi robotę!

Dobrego dnia!

Po co się uczyć, czyli wagary, FOMO i wiedza bezużyteczna

Najbardziej znienawidzonym hasłem moich studiów pedagogicznych była idea Jacques'a Delorsa o uczeniu się przez całe życie. I tytuł jego raportu: Edukacja: jest w niej ukryty skarb. Wypowiadany podniosłym tonem, choć niemalże na kolanach. Ceremonialnie, pompatycznie. Pamętam ten ton do dziś. Szumne idee zza katedry i wykształceni ludzie, którzy tylko teoretyzują, myślałam, notując co trzecie słowo.

Aż tu niedawno przyszła do mnie zdradziecka myśl: panie Delors, jestem zwolenniczką Pańskiej idei niemal przez całe życie. Jak to możliwe, że znienawidzone hasło zza zakurzonej katedry jest jednocześnie czymś, co mnie określa i w co wierzę niemal od początku mojej ścieżki edukacji?

Zdałam sobie z tego sprawę, kiedy uświadomiłam sobie, dlaczego w liceum nie chodziłam na wagary.

***

Pewnego roku w liceum miałam 100% frekwencję, co oznaczało nie tylko świetne zdrowie, ale przede wszystkim zero wagarów. Moje podejście wynikało z tzw. FOMO (Fear of Missing Out) – coś ciekawego wydarzy się na lekcji, a ja to przegapię. Dowiem się czegoś ciekawego, nauczę się, zrozumiem albo wybiorę łazęgę bez sensu.

Ja za ciekawe uważałam wtedy: analizę wierszy, omawianie lektur, części mowy i zdania, opowieści o jerach i historii języka, matematyczną logikę, całą fizykę, angielski, znaczną część biologii i kawałek geografii fizycznej.

Za nieciekawe uważałam natomiast: wf, lekcje historii (same daty i wojny!), chemię (mniej więcej od masy molowej) i geografię gospodarczą oraz uczenie się cyklu Krebsa na biologii. Którą później zdawałam na maturze.

***

Dlaczego na pierwszym roku studiów polonistycznych chodziłam na wszystkie zajęcia dodatkowe, jakie tylko były?
Dlaczego postanowiłam nauczyć się języka starogreckiego, francuskiego i fińskiego z aplikacji i pojąć ideę map myśli oraz rozwijania kreatywności?
Dlaczego ciągle czytam o historii ludzkości, antropologii, obyczajowości, historii jedzenia, o kanonach piękna i estetyki, o sztuce, języku i jego kontekstach?
Dlaczego ciągle brakuje mi półek i czasu na te wszystkie książki, dlaczego lista książek do przeczytania ciągle się wydłuża? Dlaczego ciągle chcę więcej wiedzieć?

Prawda jest brutalna i banalna jednocześnie.

Ponieważ jestem zwolenniczką idei uczenia się przez całe życie. Tak jak moi profesorowie, z którymi się nie zgadzałam. Powiem więcej – tylko to nas rozwija, zmienia, sprawia, że jesteśmy mądrzejsi, bardziej otwarci, bardziej refleksyjni, bardziej znośni (no, wiedza plus sztuka, ale o tym już pisałam).

O, jak ja nie cierpię zapiekłych w swoim zdaniu uparciuchów, którzy nie zauważyli, że świat się zmienia i ludzie wraz z nim. Że dawniej było inaczej, nie zawsze lepiej, ale też nieraz dużo gorzej. Jeśli masz wiedzę, nie zadajesz głupich pytań. Zadajesz tylko mądre i chcesz zmieniać świat na lepsze. Tak, Twój świat i Twój światopogląd też się w to wlicza.

***

Lubię się uczyć, ale ponieważ szybko zapominam, to ten proces nie ma końca. I owszem, przyznaję, mnóstwa rzeczy, których się nauczyłam, zapomniałam (większość z teorii pedagogiki, język hiszpański).
Mnóstwa rzeczy się po prostu nie nauczyłam (greckie akcenty, język francuski, rosyjski).
Mnóstwo rzeczy, których się uczyłam, okazało się niepotrzebne i już o tym dawno zapomniałam.
Mnóstwo rzeczy, których się uczyłam, służyło tylko po to, by ćwiczyć techniki zapamiętywania: wymień osiem czynników? Proszę bardzo, rysuję wykres na karteczce, tabelkę, schemat, układam czynniki alfabetycznie, uczę się poprzez grupowanie, skojarzenia, powtarzam w każdej wolnej chwili, na egzaminie przypominam sobie system ich kojarzenia, zaliczam, zapominam.

Ale muszę przyznać jedno.

Wiedza bezużyteczna czasem robi wrażenie.
Czasem przydaje się w najbardziej nieoczekiwanych okolicznościach. Czasem moi uczniowie pytają, po co się muszą czegoś uczyć, a ja im odpowiadam, że może teraz jeszcze nie wiedzą, do czego im się to przyda, ale może im się kiedyś przydać coś, czego się kompletnie nie spodziewają.

Nie zapomnę, jaką mieli minę, kiedy przy okazji jakiejś prezentacji przeczytałam im tekst po grecku, a potem go przetłumaczyłam.
Albo sytuacja, kiedy robię korektę i poprawiam literówki w hiszpańskich słowach. Nie znam dobrze hiszpańskiego, ale akurat wiem, jak się pisze churros. I akurat, o dziwo, właśnie to słowo się przydało.
Albo przeczytam rosyjski napis. Albo nieświadomie korzystam z technik śpiewu białego, gdy muszę coś głośniej powiedzieć. Albo na lekcji wchodzę w dygresje o tym, dlaczego takie słowo wygląda tak, a nie inaczej, albo skąd pochodzi. Albo czasem ktoś pyta o coś i ja akurat to wiem. Częściej zapomnę albo pomylę, ale czasem po prostu wiem.

Bardzo szanuję ludzi, którzy mają rozległą wiedzę (chwała Wam, uczestnicy Jeden z dziesięciu) i głęboką mądrość. Uważam i zauważam, że im więcej człowiek wie, tym bardziej jest pokorny wobec tego, czego jeszcze nie wie. Nie jestem mądrzejsza od innych, ale dążę do tego, by sporo wiedzieć.

I ten apetyt wcale nie słabnie.

***

Jestem wielką zwolenniczką posiadania dużej wiedzy i uzupełniania jej zasobów. Jasne, część ulatuje, część się zapomina, część się dezaktualizuje. Ale wiedza to coś naprawdę bezcennego i tutaj się zgadzamy, panie Delors.

Proszę, nie proponuj mi kapci

Czasem mam w głowie tylko tytuł. Ten powyższy siedzi w mojej głowie od dawna i co jakiś czas powraca. Na przykład wtedy, kiedy jestem u kogoś i część ludzi nosi kapcie, a część nie. Podział jest bardzo wyraźny. Kapcie mają swoich zwolenników i przeciwników, którzy potrafią o tym rozprawiać, przerzucając się argumentami. Albo napisać o tym banalny wpis.

***

Zacznę literacko. Chodzenie w kapciach uważam za ekwiwalent upupiania u Gombrowicza. Przyziemne upupianie, upupianie w warunkach domowych, upupianie od dołu. Traktowanie kogoś niepoważnie, ujmowanie atrakcyjności, niezależności, wciskanie w ramy. Trudno mówić z mocą w kapciach na stopach, trudno być pociągającym, kiedy ma się na sobie jakiś śmieszny element o równie śmiesznej nazwie. Trudno inspirować, zachwycać, wzbudzać szacunek. Wyobraź sobie kogoś, kogo podziwiasz: aktora, mówcę, osobę publiczną. A teraz w wyobraźni dodaj jej kapcie. Od razu gorzej.

***

Moim zdaniem w kapciach ludzie są mniej atrakcyjni, a bardziej poskromieni, mieszczańscy, zbyt ostrożni. Wskakiwanie w kapcie oznacza przejście w tryb domowy, przytulny, ale też kojarzy mi się z rozmemłaniem, z potulnością, wycofywaniem się w prywatną przestrzeń. Ludzie w grubych skarpetach, ale boso, są bardziej naturalni, prawdziwi i szczerzy niż ludzie w skarpetach i kapciach. Najsilniejsze skojarzenie to – niestety – pan Dulski na fotelu. Powolna zamiana w Felicjana Dulskiego.

***

Chodzenie boso ma w sobie dzikość i naturalność (naturalizm?). To organiczny kontakt z podłogą, z naturą, z podłożem, z tym, po czym stąpamy i – jak to mówią – skąd pochodzimy. Kapcie służą poskramianiu tej natury i robią to w bardzo złym stylu. Jeszcze nie widziałam ładnych domowych kapci.

Ktoś mi powie, że ma w domu zimne płytki. Ja też mam. Chodzenie po zimnych płytkach uważam za mały codzienny heroizm i hartowanie. Za branie życia takiego, jakim jest. Bez izolowania. Stąpanie twardo po ziemi niezależnie od jej temperatury.

Chodzenie boso po trawie to jedna z największych tak zwanych prostych przyjemności. Podobno jest to również zdrowe. Można o tym poczytać, ale ja i tak czuję się przekonana.

***

Gdyby się tak nad tym zastanowić, to opozycja chodzenie w kapciach a chodzenie boso jest takim podręcznym (a raczej przyziemnym) przykładem opozycji kultura versus natura.

Kobieto, albo jesteś młoda, albo nie ma Cię wcale

Mam koleżanki, które nie wyglądają na swoje lata. Zdarza się, że ludzie się dziwią, kiedy im mówię, ile mam lat. Młody wygląd jest to cecha kobiet bardzo ceniona w społeczeństwie.

Oglądałam niedawno film o parze: on doświadczony, starszy, ona młoda i pociągająca. Co prawda kobieta musiała wykazać się sprytem i głęboką mądrością, ale jednocześnie wygląd i wiek był jej atutem od początku filmu (tylko dlatego zostali parą). U kobiet bardziej ceni się młodość niż doświadczenie. Nawet jeśli kobieta jest doświadczona w jakiejś dziedzinie czy po prostu w życiu, to jednak powinna „jakoś wyglądać”, dopiero wtedy jest warta wysłuchania i pokazania.

Potem oglądałam film, w którym młodziutka dziewczyna była jednocześnie naukowcem. Ciekawe, kiedy zdobyła tę całą mądrość i wiedzę. Lepiej pokazać nierealistyczne pokłady wiedzy w zbyt młodym ciele, bo przecież na taką młodą bohaterkę się lepiej patrzy.

Trochę się burzę przeciwko takiemu pokazywaniu kobiet. Dlaczego kobieta ze zmarszczkami przestaje się liczyć, przestaje być widziana. Kobieta, która nie ma płaskiego brzucha albo ma zmarszczki. Mężczyzna może nosić siwe włosy z dumą – w końcu dojrzał, jest jak stare wino. Kobieta z siwymi włosami jest uważana za zaniedbaną, powinna się wstydzić i schować. Kobieta ze zmarszczkami musi je na siłę wygładzać, choć czasem te zmarszczki oznaczają po prostu, że dużo się uśmiechała w życiu – czy to powód do wstydu?

Na jednym z filmowych profilów zadano pytanie o cenione aktorki i ktoś napisał, że Olivia Coleman wygląda jak stara baba. Idąc tym tokiem „myślenia”, jeśli aktorka zaczyna wyglądać staro, to już jest skreślona w swoim fachu (nikt nie powie, że Clint Eastwood nie jest dobrym aktorem, bo wygląda jak stary dziad). Czy to znaczy, że mamy oglądać tylko młode aktorki – w rolach kobiet młodych i starych? Czy jest miejsce na stare kobiety w kinie? Meryl Streep, Maggie Smith i koniec? (Pomijam fakt, że Olivia Coleman jest aktorką, której twarz potrafi wyrazić tak wiele!)

Dlatego chapeau bas dla twórców serialu „Grace i Frankie”. Ja wiem, że twarze głównych bohaterek nadal mają niepokojąco mało zmarszczek, ale nie to jest najważniejsze. Jest w kulturze miejsce dla kobiet po siedemdziesiątce. Jest o nich serial. Jest odcinek o zbyt wolnym przechodzeniu przez pasy i gubieniu się, o problemach z kręgosłupem i biodrem. Dla mnie to jest ożywcze, szczere i prawdziwe.

Sama mam koleżanki o dziesięć i dwadzieścia lat starsze ode mnie, lubię ich doświadczenie, historie życiowe, ich mądrość. Kobiety po 40., 50., 60., 70. zasługują na swoje miejsce w kulturze tak samo jak tzw. dojrzali mężczyźni.

Zimowe dobodźcowanie

Mój intelekt zapadł w zimowy sen.

Stanowczo zbyt wiele wysiłku wymaga ode mnie wstanie z łóżka rano i wykonywanie mojej pracy na poziomie co najmniej przyzwoitym, a dla twórczości nie wystarcza już siły, energii i pomysłów. Więc próbuję się dobodźcować, wystawiać się na jakieś impulsy, uwrażliwić się. Trochę dlatego, żeby pozbierać pomysły i refleksje na lepszy czas, a trochę zgodnie z zasadą, że tylko sztuka może nas uratować.

Byłam w kinie na dwóch filmach: „Narodziny gwiazdy” oraz „Zabawa, zabawa”. Oba wywarły na mnie spore wrażenie i pozostawiły mnie z przemyśleniami. Byłam w teatrze na śmiesznym monodramie. Odwiedziłam wystawę sztuki, która okazała się zbyt frywolna jak na moje staroświeckie standardy… Byłam w palarni kawy i restauracji, mogłam odkrywać nowe smaki i miejsca w moim mieście.

Z seriali najbardziej i z głębi serca mogę polecić „Broadchurch”. Piękne zdjęcia i muzyka oraz szkocki akcent to trzy zalety tego serialu, które od razu przychodzą mi do głowy. Do tego świetnie napisane dialogi i ta kolorystyka… Fenomenem jest też to, że nie tylko trzy sezony trzymają wysoki poziom, ale wręcz ostatni, trzeci dotyczy tak ważnych treści i jest tak mądry, że śmiało mogę stwierdzić: ostatni sezon jest najlepszy. O dziwo.

Przyznam, że opierałam się długo. Najpierw nie chciałam, bo znowu serial kryminalny, ileż można oglądać o zaginięciach czy morderstwach. W końcu dałam się przekonać i to była bardzo dobra decyzja. Skończyło się tym, że po obejrzeniu długo snułam się po domu, nie wiedząc, co mam ze sobą zrobić. Niedosyt, myślenie o bohaterach, oglądanie w internecie wywiadów z twórcami. Ten brak po obejrzeniu dobrego serialu jest dojmujący…

Zimą planuję jeszcze iść do teatru lalek i pojechać na koncert. I oby do wiosny!

Czytelnicze podsumowanie 2018 roku

Zacznę od tego, jak bardzo frustruje mnie, kiedy ludzie piszą, że czytają po sto i sto dwadzieścia książek rocznie. Gdzieś są tacy. Ale cóż, trzeba sobie stawiać cele na miarę swoich możliwości, chciałam się postarać czytać więcej niż rok i dwa lata temu. Czy się udało?

***

Żeby dużo czytać, trzeba się postarać, usłyszałam kiedyś. I tak, coś w tym jest. Należy wykroić na to czas – bo ma nam zależeć – i się nie zniechęcać. Jeśli czytam coś, co mi się nie podoba, to nie ma sensu się męczyć, sięgam po coś innego. Jeśli skończę coś, co mi się podobało, od razu sięgam po następną książkę. Najlepiej jeszcze tego samego dnia.

Czytanie ma mnie otwierać i zmieniać. Ma stać się nawykiem. Dla mnie jest też sprytnym sposobem na czekanie – na przystanku, w przychodni, na poczcie. Kiedy autobus stoi w korku, ja się kompletnie nie przejmuję, bo czytam. Nie uważam, że jest to snobizm. Wręcz czuję, że powinnam pokazać opcję – nie musimy cały czas patrzeć w telefon. Ja też patrzę w telefon zbyt często, przyznaję. Ale w tym roku bardzo zależało mi na tym, by go odkładać do plecaka i wyjąć książkę.

Co czytałam w tym roku?

Półka ze Skandynawią

Zgodnie z komiksem o psie i rozmowach o literaturze skandynawskiej postanowiłam w tym roku być przygotowana na ewentualność i przeczytałam sporo skandynawskich autorów i autorek. Szwedzkie i norweskie lekkie powieści, które niekoniecznie polecam i o których niekoniecznie chcę wspominać, kilka książek, które zapadły w pamięć i wywołały jakieś emocje („Zanim zaśniesz” Linn Ullmann, „Poleciały w kosmos” Ida Linde, „Błękit” Maja Lunde), jedną opowieść o fryzjerce, którą od początku do końca czytało się szalenie miło (Anna Jansson, „Salon D'Amour”), kilka rozczarowań („Uczciwa oszustka” Tove Jansson, „Hohaj” Elisabeth Rynell), nawet jeden kryminał („Czarownica” Camila Lackberg). Czytałam też o Norwegii („Hen” Ilona Wiśniewska) i Finlandii („Fińskie dzieci uczą się najlepiej”).

Dlaczego Skandynawia? Odpowiada mi tamtejszy chłód i zdrowy rozsądek, mentalność, krajobraz, szeroko pojęta estetyka. Nie lubię gorąca i potu, rozkrzyczanych kultur i chaosu. I mam wrażenie, że to widać w literaturze skandynawskiej (w porównaniu chociażby do latynoamerykańskiej).

Półka polska, która pod koniec przechodzi w półkę z klasyką

Tu przeczytałam dużo dobrego w tym roku. Korespondencję Szymborskiej z Filipowiczem („Najlepiej w życiu ma twój kot”) i Herbertem („Jacyś złośliwi bogowie zakpili z nas okrutnie”). Oj, chętnie bym podjęła korespondencję z taką Szymborską…

Kolejne zacne nazwiska: Wicha, Springer, Dehnel, Twardoch, Małecki, Masłowska, Dziewitt-Meller… Mrożek, „Zielona Gęś” Gałczyńskiego (uwielbiam!) i jego biografia, zapiski Wandy Rutkiewicz, reportaże Springera, Kopińskiej („Polska odwraca oczy”), czy „Mali bogowie. O znieczulicy polskich lekarzy”.

Ciekawym odkryciem była groteska o kuszącym tytule: „Wstrząsająco przystojny mężczyzna” spod pióra polskiego autora Tomasza Wiśniewskiego. Niezwykła lektura.

Stanowczo mogę polecić Piotra Stankiewicza i jego „21 polskich grzechów głównych” oraz Małgorzaty Halber „Najgorszy człowiek na świecie”. Podobała mi się też książka „Chce się żyć” (tak, jest też film o tym tytule i nie jest to zbieg okoliczności).

Udało mi się w końcu przeczytać „Opowieść podręcznej”, ale też przeczytałam w końcu coś Pratchetta i opowiadania Kereta, o których słyszałam, że są dobre i z tą opinią mogę się zgodzić. Zastanawiającą lekturą były eseje „Mężczyźni objaśniają mi świat” Rebeki Solnit.

Za przepiękną książkę i arcydzieło literackie uważam „Lolitę” Nabokova (w tłumaczeniu Michała Kłobukowskiego). W trakcie lektury byłam zachwycona i rozsmakowana. Cudowny styl pisania, snucia opowieści, budowania zdań – czasami wzruszających, czasami groteskowych. Wyważenie, pasja, wszystko było w tej książce tak, jak trzeba. Wszystko. Powiedziałabym, że jest to piękna książka o brzydkich rzeczach. Z wieloma listami klasyków literatury mogłabym się kłócić, ale nie z „Lolitą”.

Półka zawodowa

Jeśli chodzi o książki czytane do pracy, to były to jak zwykle szkolne lektury: w tym roku m.in. „Hobbit” (znowu), „Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi”, „Kapelusz za sto tysięcy” czy (o rany…) „Król Maciuś Pierwszy”. Było też kilka książek, których robiłam korektę. Ale też: szalenie inspirujące „Opowieści na dobranoc dla młodych buntowniczek” (polecam obie części) i książka dla dzieci o intrygującym tytule: „Dlaczego sztuka pełna jest golasów?”, a także „Sylaboratorium, czyli leksykon młodego erudyty” – piękna rzecz – wizualnie i treściowo.

Pożyteczna dla osób uczących się będzie z pewnością lektura „Włam się do mózgu”, a dla osób piszących mogę polecić zarówno „Narratologię”, jak i osławione „Jak pisać? Pamiętnik rzemieślnika” Stevena Kinga.

***

W 2018 roku przeczytałam równo siedemdziesiąt książek. Udało mi się i jestem z siebie zadowolona, uważam to wręcz za swój mały sukces, bo wiem, że to mój trud i staranie: starałam się czytać dużo, starałam się bardziej niż kiedykolwiek.

Wybieram sobie książki, na które czuję się w danym momencie gotowa i które mają mnie w jakiś sposób rozwijać. Nawet jeśli jest to tylko rozwijanie umiejętności sprawnego opowiedzenia historii. Na ten rok mam już listę książek, które chcę przeczytać i na które czuję się gotowa, a przynajmniej chcę się z nimi zmierzyć.

A Wy? Co ciekawego czytaliście? (uwielbiam zadawać to pytanie!)

Z romantyczności można się wyleczyć

Z romantyczności się wyrasta. Jeśli ktoś ma romantyczne podejście, to może się nielicho rozczarować, bo życie nie składa się tylko z westchnień, przytulania i patrzenia sobie w oczy.

O moim niegdysiejszym romantycznym podejściu do rzeczywistości przypomniałam sobie, gdy rozmawiałam z koleżanką na temat otrzymywania niespodziankowych prezentów.

Romantyzm prezentu-niespodzianki

Ktoś mnie zapytał wprost, co chcę dostać, a ja się przecież ucieszę z każdego upominku – powiedziała koleżanka – bo cieszy mnie samo to, że ten ktoś myślał nad tym, co mi kupić, szukał i myślał o mnie. Wolę niespodzianki.
Ja pomyślałam (i powiedziałam), że jeśli mam ograniczoną przestrzeń, to nie ucieszy mnie kolejny zestaw filiżanek. Owszem, ktoś może się jakikolwiek sposób dowiedzieć, co lubię i czego potrzebuję. Może mi nawet kupić skarpety (lubię skarpety, potrzebuję skarpet). Ok, lubię też kubki, ale nie potrzebuję kolejnego i nie mam na niego miejsca. Kupowanie sobie prezentu wymaga wrażliwości na potrzeby drugiej osoby, otwarcia się na nią. Może się okazać, że tak naprawdę się nie znamy. I trudno, zawsze można się poznać.

Cóż, wychodzi na to, że w moim przypadku radość z otrzymywania niespodzianek kończy się wtedy, gdy kończy się na nie miejsce na półce w pokoju na poddaszu. Albo kiedy prezent jest totalnie nietrafiony i po prostu się nie podoba. Wiem, wiem, mam udawać, że się cieszę, żeby darczyńcy nie było przykro. Mam przybrać fałszywą minę i ukryć moją prawdziwą reakcję w imię zachowania poprawnych relacji.

Romantyczne podejście do prezentów przegrywa z pragmatycznością. Konkretnie sprecyzowane potrzeby i mówienie o nich to przecież nic złego.

Romantyzm na szczycie i na dworcu

Po jakimś czasie (po trzydziestce?) wszelkie akcje typu pierwszy taniec, zaręczyny na szczycie, nad morzem czy przy blasku tęczy, zorzy, czegokolwiek – wydają się kiczowate. Tak samo jak wtórne są pomysły w stylu: oświadczyny podczas walentynek, romantycznej kolacji czy w przerwie meczu z relacją na telebimie. Tak jak kiczowate po jakimś czasie stają się na przykład zdjęcia ślubne, niestety. Głównie dlatego, że powielają schematy, które szybko stają się ograne.

Trudno być oryginalnym i nie popaść w śmieszność, bo wszelkie powtarzalne motywy trafiają do szuflady z napisem „Kicz”. Jedynym remedium wydaje się ich twórcze przetworzenie, puszczenie oka albo konsekwentne omijanie pułapek pod znakiem czerwonego serduszka.

Najgorzej jest w przypadku książek.

Książki, w których bohaterowie są zakochani, ale ze sobą nie rozmawiają, więc następuje obowiązkowa scena na dworcu kolejowym (prawda, że autobusowy nie byłby taki romantyczny?) – ukochana odjeżdża, on zostaje – czy będzie gonił pociąg? Czy wskoczy w ostatniej chwili? Szczerze mówiąc, nie obchodzi mnie to i nawet mi ich nie żal, skoro pozwolili swojemu karygodnemu brakowi komunikacji i niedopowiedzeniom zepsuć tę relację. Jeśli to miała być romantyczna scena do wzruszenia, to ja powiem: a idź pan z takim romantyzmem, który zamiast wyciskać łzy z oczu – denerwuje i zniesmacza.

Niedopowiedzenia dają radę w „Dumie i uprzedzeniu”, scena na dworcu – w „Annie Kareninie”. Naprawdę trudno prześcignąć te klasyki. Poza tym – czy nie lepiej otwarcie powiedzieć drugiej osobie, o co mi chodzi i czego oczekuję zamiast oczekiwać, że się domyśli?

Pomijam litościwym milczeniem oczekiwania romantyków, którzy nie żenili się ze swoimi ukochanymi, bo ukochana to jest od wzdychania, pisania wierszy i podziwiania z daleka, a ciąża i rodzenie dzieci, tycie, mdłości i rozstępy, płyny ustrojowe, a także pranie i sprzątanie to już raczej atrybuty i powinności żony (tu to przeczytałam). To przypomina tych wszystkich młodych chłopaków zniesmaczonych, że ich dziewczyna musi iść do toalety.

Kiedyś byłam bardziej romantyczna, teraz jestem praktyczna i mniej oczekująca. Chyba z takim podejściem lepiej mi się żyje.

Po co czytać czytadła?

Owszem, wolę klasykę literatury od romansideł, kryminałów i horrorów. Ale czytadła też czasem czytam.

Po pierwsze dla odpoczynku. Nie da się cały czas żyć tylko kulturą wysoką, nie da się cały czas stymulować intelektualnie. Niedawno słuchałam o tym, że przeintelektualizowanie jest przereklamowane i zastanawiałam się, czy to prawda. Przecież na Boga można na przykład obejrzeć jakiś średni serial albo Sablewską i się tego nie wstydzić.

No więc przyznaję, czasem czytam powieści o kobietach, dla kobiet, opowiadające tkliwe historie o miłości. Powieści o kelnerkach, fryzjerkach, właścicielkach księgarni i aktorkach, którym się nic nie udaje. O Rosjankach, Finkach i Szwedkach. Powieści o siostrach, o przyjaźni, o zaczynaniu od początku. Takie tam życiowe sprawy, niby bagatelizowane, ale czyż tego nie znamy i nie doświadczamy? Nie musi to być kompletnie zła literatura. Może być średnia.

Po drugie – jak coś jest dobrze napisane, to też rozrywkę zapewni, i sprawi, że przerywając lekturę, będziemy myśleć o bohaterach i przebierać nóżkami z niecierpliwości, kiedy znów będziemy mogli wrócić do czytania.

Po trzecie – nawet w takim czytadle można znaleźć cytat, z którym się utożsamimy.
Na przykład taki:

cytat

Po czwarte – bo właściwie dlaczego nie?

Kobieta ma być ładna

Ostatnio na lekcji omawialiśmy tekst o Marii Skłodowskiej-Curie i jej pracy, a przy okazji mówiliśmy o innych kobietach, których odkrycia naukowe i wynalazki były ważne dla ludzkości. Każdy uczeń i każda uczennica wylosowali nazwisko danej kobiety i mieli krótko przedstawić jej sylwetkę. Dostali zdjęcie z książki „Opowieści na dobranoc dla młodych buntowniczek” – portret i krótką opowieść, którą każde z nich miało przekazać reszcie klasy. Były więc pracownice NASA, laureatki nagrody Nobla, chemiczki, neuropsycholożki, matematyczki, badaczki… Kobiety, które zrobiły dużo, a jednak są mniej znane niż nasza noblistka. Warto mieć tego świadomość, pomyślałam.

Pewien chłopiec przedstawił swoją bohaterkę, a prezentację zakończył słowami: „I była brzydka”.

Spytałam go, jakie to ma znaczenie.

Ciekawe, że nikt nie sprawdza, czy Ignacy Łukasiewicz albo Alexander Graham Bell byli przystojni. Nikt ich nie deprecjonuje za ich wygląd. Kobieta może mieć Nobla i wpłynąć na stan medycyny na świecie, ale i tak można ją podsumować tym, że nie była ładna, więc nie jest do końca wartościowa i szkoda w ogóle o niej wspominać.

Tak jakby jej rola polegała tylko na podobaniu się innym. Tak jakby była tylko ozdobą. Wątpliwa to rola jak na XXI wiek. Przedmiot, który można oceniać, czy się podoba, czy nie, a jeśli nie, to jest bezużyteczny.

Zawsze bronię Adele, mówiąc, że wokalistka ma śpiewać i nie musi wyglądać. Argument, że to jednak show-biznes, nie do końca mnie przekonuje.

Czytam teraz książkę pt. „Obsesja piękna”. W książce pada zdanie, że nazwanie kobiety brzydką i grubą boli bardziej niż wiele innych epitetów. Marzy mi się świat, w którym kobiety na takie zdanie prychają tylko z politowaniem i mówią:
    a) To nieprawda.
    b) Może i tak, i co z tego?
    c) Nie masz innych argumentów?

Październikowe polecajki

W październiku polecam kilka rzeczy, które ostatnio odkryłam. Może któraś z nich przypadnie Wam do gustu.

Po pierwsze – Słuchowisko. Od zawsze podoba mi się praca w radiu, a już szczególnie lubię nocne nastrojowe audycje, opowieści snute spokojnym głosem (w przeciwieństwie do krzykliwych komercyjnych stacji, irytującego akcentowania każdego słowa i rzucania nieśmiesznych żartów). Tak więc Słuchowisko Justyny Mazur spełnia moje standardy. Co prawda słucham go rano, ale cóż to jest za poranek, kiedy przez 10 minut słucham, jak mądra dziewczyna o ładnym głosie opowiada coś wartościowego.

Po drugie – nowa płyta Riverside. Zespół trzyma poziom, a każda płyta niesie w sobie dużą wartość i sporą dozę Robienia-Po-Swojemu, co zawsze bardzo cenię u twórców. Muszę przyznać, że ostatnie dziewięć lat mojego życia obfituje w ciekawe odkrycia muzyczne (tak, to dzięki mojemu towarzyszowi życia). Pisałam już kiedyś, dawno temu, o Riverside. Niby była to li i jedynie opowieść o przechodzeniu przez wiadukt, ale mimo to polecam kliknąć tutaj.

Po trzecie: „Opowieści na dobranoc dla młodych buntowniczek”, czyli książka, która inspiruje, uczy odwagi, otwiera oczy na los kobiet w różnych krajach. Opowiedziana w ciekawej formie i ładnie zilustrowana (a przynajmniej większość ilustracji jest ładna, bo na przykład taka Maria Skłodowska-Curie osobiście nie przypadła mi do gustu).

Coś naukowego, ale w bardzo przystępnej formie: Kasia Gandor i Arlena Witt, moje dwie ulubione youtuberki. W sumie chyba nie muszę ich polecać, bo są milion razy bardziej znane niż ja, ale pomyślałam, że się po prostu podzielę tym, że ich słucham podczas gotowania, szanuję i cenię za wkład w naukę. Wkład w naukę szanuję zawsze.

Coś na rozśmieszenie – jeśli lubicie absurd i Mappety, to popatrzcie, jak Elmo rozmawia z Robertem DeNiro o aktorstwie (zawsze, zawsze, zawsze mnie to rozśmiesza), a jak lubicie absurdalnie genialną Zieloną Gęś, to obejrzyjcie ten skecz kabaretu Potem (nieodżałowanej pamięci).

No i ruch. Polecam ruch, bo ruszanie się, chodzenie jest fajne. Deptanie liści i słuchanie ich szelestu. Wdychanie chłodnego powietrza. A jak boli głowa, to najlepiej iść na ćwiczenia i się porządnie zmęczyć. Lepsze niż aspiryna.

A na koniec polecam sen. Moje wiecznie przygniecione ucho też poleca. Pamiętajcie, sen was potrzebuje.

1 2 3 4